Hoe troost ik een Braziliaan?

Brazilië sombert

Ontroostbaar zijn ze, de Brazilianen. En overgevoelig. Dus als je ze wilt helpen, zoek dan naar de lichtpuntjes in hun leven. Bijvoorbeeld als Oranje vanavond de Argentijnen verslaat. Niet voor het eigen gewin, maar om de Brazilianen uit de put te trekken.

Wat je als buitenlander niet moet doen is meegaan in het geklaag, gemopper en gescheld op Brazilië, de Brazilianen en de achterlijke voerbalcultuur. Daar zijn ze op dit moment zelf heel sterk in, maar voornamelijk om jou als buitenstaander de kans te geven om uit te leggen dat het allemaal niet zo erg is. Dat Brazilië eigenlijk het fijnste land van de wereld is. Zeg tegen ze: jullie hebben toch het mooiste volkslied, de mooiste mensen (een beetje liegen mag in deze situatie), de mooiste stranden, best wel lekker eten (je moet niet al te opzichtig overdrijven) en veel mooie nieuwe voetbalstadions.

Ze zullen het allemaal dankbaar bevestigen, om vervolgens onder elkaar weer om het hardst te roepen wat voor corrupte klerezooi het in Brazilië is, wat voor nietsnut coach Felipe Scolari is, wat voor watje Neymar en wat voor sukkels de rest van het elftal. Die zogenaamde sporters hebben het land te schande gemaakt en daarmee de basis gelegd voor een diepe crisis.

‘Terra complicada’

Ontken dat alles categorisch, hoeveel waars daar misschien ook in zit. Want kritiek van een buitenstaander wordt makkelijk  gevoeld als zout in de zelf open gekrabde wond. Vorig jaar zat ik tijdens het hoogtepunt van de demonstraties in een zondagmiddagse discussie in een betere buurt van São Paulo, waar de daar verzamelde Braziliaanse intellectuelen, artiesten en zakenlieden enorm afgaven op hun vaderland. Toen ik dacht mijn steentje bij te dragen met een voorbeeld van corruptie waar ik tegenaan gelopen was, viel het gesprek stil. ‘Jij begrijpt dit land niet,’ kreeg ik licht vijandig te horen. ‘Dit is terra complicada – moeilijke materie.’

De neiging om bij nationale tegenslagen elkaar zo depressief mogelijk te maken, is groot in Brazilië. Mijn vriend Danilo Nonato, directeur van een radiostation in de stad Ouro Preto, riep zijn landgenoten vannacht op Facebook op daar niet aan toe te geven: ‘Vrienden, het voetbalteam heeft verloren. Maar wij, het Braziliaanse volk, zijn integer, verantwoordelijk en volwassen genoeg om voort te gaan. We zijn veel meer dan een voetbalteam.’

Van een flinke nederlaag voor de eeuwige rivaal Argentinië, vanavond tegen Nederland, zouden zijn vrienden al aardig opfleuren.

[Lees vooral ook het boek ‘De Reus Ontwaakt’. Danilo speelt een rol in het hoofdstuk ‘Het zwarte goud’. De zondagse discussie staat centraal in ‘Terra complicada’.]

 

 

Brazilianen vereenzelvigen zich makkelijk met hun land. Hier de Brazilië-zaal van het Centro Dragão do Mar de Arte e Cultura in Fortaleza.

    Geef een reactie

    Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

    *

    De volgende HTML tags en attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>